Το Φιστίκι

ηλε-περιοδικό ευτράπελης ύλης, φωταδιστικό και κουλτουριάρικο

Posts Tagged ‘Αυτοοργάνωση’

Οι ατομικές λύσεις δεν αντιμετωπίζουν το ζήτημα

Posted by tofistiki στο 05/10/2010

Άρθρο του Δημήτρη Σαραντάκου που δημοσιεύεται
σήμερα 05/10/2010, στο Εμπρός

Όλους μας απασχολεί σήμερα το πώς πρέπει να αντιμετωπίσουμε την κρίση που περνάμε. Οι μισθοί και οι συντάξεις περικόπτονται, οι φόροι αυξάνονται, οι τιμές των αγαθών πήραν τον ανήφορο. Καθώς δε τις αποφάσεις για όλα αυτά τα μέτρα τις  παίρνουν κάποια ξένα κέντρα εξουσίας και η κυβέρνηση της χώρας τις εφαρμόζει πειθήνια,  ο κάθε πολίτης αναρωτιέται τι θα πρέπει να κάνει για να αντιμετωπίσει τη δύσκολη αυτή κατάσταση.

Μ΄όλο που την εποχή της Κατοχής και της Πείνας ήμουν 12 χρονών, θυμάμαι καλά πως και τότε οι άνθρωποι είχαν βρεθεί μπροστά σε πολύ δύσκολα προβλήματα. Μέσα σε λίγους μήνες πρώτα τα τρόφιμα και μετά τα απαραίτητα εμπορεύματα (ρούχα, παπούτσια κλπ), χάθηκαν από τα ράφια των καταστημάτων, ο καλπάζων πληθωρισμός μείωνε σταθερά το εισόδημα των μισθωτών αλλά και των μικροεπαγγελματιών. Οι άνθρωποι δεν ξέρανε τι να κάνουν για να τα βγάλουνε πέρα. Όσες λύσεις, σε ατομικό ή οικογενειακό επίπεδο δοκίμασαν, δεν οδήγησαν πουθενά.

Τότε άρχισαν να αντιμετωπίζουν το πρόβλημα ομαδικά. Αναπτύξανε μεγάλη αλληλεγγύη και αλληλοβοήθεια. Φτιάξανε συσσίτια στα σχολεία για τα παιδάκια που πέφτανε κάτω στο δρόμο από την πείνα. Κάνανε καταναλωτικούς συνεταιρισμούς που αγόραζαν τα τρόφιμα κατευθείαν από τους παραγωγούς, παρακάμπτοντας τους ενδιάμεσους μεταπράτες, με δυο λόγια άρχισαν να αντιστέκονται..

Θα πούνε μερικοί πως, συγκρίνοντας την Κατοχή με το σήμερα, ξεπερνώ κάθε όριο υπερβολής και θα έχουν δίκιο. Οπωσδήποτε η κατάσταση δεν είναι ίδια. Τότε ήταν πόλεμος και μάλιστα παγκόσμιος, τότε είχαμε τριπλή κατοχή από φασιστικές χώρες που καταλήστεψαν απροσχημάτιστα την πατρίδα μας. Τότε κάθε οργανωμένη προσπάθεια αντίστασης είχε τίμημα τον θάνατο. Φυσικά σήμερα όλα αυτά δεν συμβαίνουν και αν τα μνημόνευσα είναι γιατί ήθελα να δείξω πως σε αφάνταστα πιο δύσκολες  περιστάσεις, οι άνθρωποι αντιμετώπισαν τα προβλήματά τους με ομαδικά μέσα και όχι με ατομικές λύσεις.

Πιστεύω πως κάτι ανάλογο πρέπει να κάνουν και τώρα οι άνθρωποι. Πώς όμως; Ποιος θα τους καθοδηγήσει;

Εδώ μπαίνει ένα άλλο πολύ σοβαρό πρόβλημα. Πρέπει πάντα κάποιος να καθοδηγεί τον λαό; Ως πότε θα υφίσταται αυτή η ταπεινωτική και αναχρονιστική, κατά την άποψή μου, διάκριση σε ηγέτες, ποιμένες, καθοδηγητές, από τη μια μεριά και σε οπαδούς, ποίμνια και μάζες, από την άλλη;

Ανατρέχοντας και πάλι στον πρώτο χρόνο της Κατοχής, θυμάμαι πως η Αντίσταση άρχισε αυθόρμητα. Πριν ακόμα μαθευτεί πως είχε ιδρυθεί το ΕΑΜ, άρχισαν να σχηματίζονται αντιστασιακές ομάδες, οι οποίες, χωρίς να υπάρχει κεντρική καθοδήγηση κινήθηκαν μέσα στα ίδια πλαίσια και γι αυτό αργότερα συνενώθηκαν τόσο εύκολα στο Εθνικό Απελευθερωτικό Μέτωπο.

Παλαιότερα και η λέξη «αυθόρμητο» προκαλούσε αλλεργία σε πολλούς μαρξιστές ή τουλάχιστον σε εκείνους που πίστευαν πως παίζανε στα δάχτυλά τους τον μαρξισμό. Ήταν απολύτως βέβαιοι πως όλα πρέπει να γίνονται με ενιαία καθοδήγηση και κεντρικό σχεδιασμό. Κι ας μιλούσε ο γερο-Κάρολος πως σκοπός του σοσιαλισμού ήταν το βαθμιαίο μαράζωμα του κράτους και η μετατροπή των εργαζομένων σε ελεύθερους παραγωγούς.

Ευτυχώς από πολλά σημεία της Γης μας έρχονται ελπιδοφόρα μηνύματα. Δεκατέσσερα χρόνια στην Τσιάπας, στο νότιο Μεξικό δρουν οι Ζαπατίστες και όπως διακήρυξε πολλές φορές ο υπο-διοικητής Μάρκος (ο τίτλος υπο-διοικητής σημαίνει πολλά):

«Εμείς έχουμε στρατό και όπλα, όχι για να πάρουμε την εξουσία, αλλά για να αποκρούσομε τον μεξικανικό στρατό όταν έρχεται να εμποδίσει τους χωρικούς να φτιάχνουν όσα φτιάχνουν μόνοι τους και ακαθοδήγητοι»

Και οι χωρικοί της περιοχής, απόγονοι του αρχαίου και πολιτισμένου λαού των Μάγια, έχουν κάνει πολλά μόνοι τους: Νοσοκομεία, σχολεία  (όπου διδάσκεται μαζί με τα ισπανικά και η τοπική γλώσσα), σπίτια και δρόμους.

Δεν είναι μόνο το Μεξικό. Στην Αργεντινή, μετά την οικονομική κρίση που χτύπησε τη χώρα πριν από μερικά χρόνια οι εργαζόμενοι σε πολλά εργοστάσια που έκλεισαν, τα κατέλαβαν και τα λειτουργούν μόνοι τους και μάλιστα παρουσιάζουν κερδοφορία. Είναι τα εργοστάσια Fa-Sin-Pa που σημαίνει Fabricas Sin Patrones (εργοστάσια χωρίς αφεντικά), που έχουν γίνει παγκοσμίως γνωστά.

Τέλος στην Ισπανία και συγκεκριμένα σε μια μικρή κοινότητα της Ανδαλουσίας τη Μαριναλέδα, δημιουργήθηκε πριν τριάντα χρόνια ένας αυτόνομος συνεταιρισμός, στον οποίο συμμετέχουν ισότιμα όλοι οι κάτοικοι και λειτουργεί στη βάση της άμεσης δημοκρατίας και της υποταγής του κέρδους στις ανάγκες του ανθρώπου.

Ιδού λοιπόν στάδιον δόξης λαμπρόν για μια ζωντανή και ξύπνια Αριστερά.

  

(εικόνα από το ημερολόγιο των Ζαπατίστας)

 

 

 

Posted in Αριστερά - κινήματα, Αναμνήσεις, Επικαιρότητα, εφημερίδα "Εμπρός" | Με ετικέτα: , , , | Leave a Comment »

Μαριναλέδα, 31 χρόνια Ουτοπία!

Posted by tofistiki στο 17/09/2010

Το βράδυ της περασμένης Δευτέρας, είχαμε τη σπάνια ευκαιρία να δούμε και να ακούσουμε ζωντανά στην Αθήνα, έναν αντιπρόσωπο της Ουτοπίας!

Ο Juan Manuel Sanchez Gordillo, ο κομμουνιστής δήμαρχος της αυτόνομης κοινότητας της Μαριναλέδας, στην Ανδαλουσία, μίλησε στον Ελεύθερο κοινωνικό χώρο του Βοτανικού Κήπου Πετρούπολης,  για το πείραμα -όπως το είπε- που κάνουν εδώ και 31 χρόνια, οι περίπου 2.700 κάτοικοι του χωριού.

Ακούραστος και φλογερός ομιλητής, με πάθος, χιούμορ, κέφι και αλεγρία, όπως περιμένει κανείς να είναι οι αυθεντικοί αγωνιστές.

Κι αν έχουν αγωνιστεί, οι κάτοικοι της Μαριναλέδας!
Δώδεκα χρόνια τους πήρε να καταφέρουν να αποσπάσουν τη γη που εκείνοι δούλευαν, από τον Δούκα στον οποίο ανήκε, χρόνια σκληρού αγώνα με απεργίες, καταλήψεις, μπόλικη καταστολή και ξύλο, απειλές και δολοφονικές απόπειρες κατά της ζωής τους, δίκες και καταδίκες…

Αλλά τα κατάφεραν! Και έχουν φτιάξει αυτό που οι ίδιοι ονομάζουν  Una utopia hacia la paz , «μια ουτοπία για την ειρήνη» δηλαδή, ζώντας τώρα, αυτό που άλλοι ονειρεύονται οτι θα έρθει κάποτε…

Μας είπε πολλά ωραία, παρακάτω μερικά που συγκράτησα:

-Το πιο σημαντικό, η γη που κέρδισαν με αγώνες, δεν ανήκει σε κανέναν! «Είναι ένα δάνειο που πήραμε απ’ τους γονείς μας και πρέπει να αποδώσουμε στα παιδιά μας, καλύτερο απ’ότι το παραλάβαμε».

-Όλες οι σημαντικές αποφάσεις παίρνονται από τη Γενική Συνέλευση όλων των κατοίκων. Τέτοιες συνελεύσεις γίνονται περίπου 60-70 το χρόνο. Σ’ αυτές, όπως και σε πολλά άλλα ζητήματα, οι γυναίκες έχουν τον πρωταγωνιστικό ρόλο, είναι εκείνες που ανταποκρίνονται πιο πρόθυμα και συμμετέχουν ενεργά και  εκείνες που -όπως σε πολλά σημεία της ομιλίας του τόνισε- στηρίζουν ουσιαστικά με πείσμα και όρεξη, το πείραμα της Μαριναλέδας.
«Χωρίς τις γυναίκες, δεν θα υπήρχε η Μαριναλέδα. Στις καταλήψεις, στις απεργίες, σε όλες τις επαναστατικές ενέργειες που κάναμε στην αρχή, οι γυναίκες είχαν τον πρώτο ρόλο. Σε μια μεγάλη απεργία πείνας που κάναμε, τη 13η μέρα, οι άντρες πέφταν κάτω από την πείνα, οι γυναίκες όμως συνέχιζαν…»

-Όταν προκύπτει κάποιο ζήτημα σε μια γειτονιά, είναι οι κάτοικοί της που αποφασίζουν τι θα γίνει, όχι κάποια κεντρική εξουσία.

-Όλοι παίρνουν το ίδιο μισθό, από τον αγρότη ως τον ανώτερο διοικητικό υπάλληλο. Το ημερομίσθιο είναι 47€ για 6,5 ώρες δουλειάς (επί έξι μέρες τη βδομάδα, δηλαδή 39 ώρες).

-Δεν υπάρχει ανεργία!

-Το νοίκι ενός σπιτιού 90τ.μ. με κήπο 100 τ.μ. είναι 15€, υπάρχει πρόνοια και βοήθεια στο σπίτι για τους ηλικιωμένους, ο βρεφονηπιακός σταθμός με όλα τα γεύματα κοστίζει 12€ το μήνα, η δωρεάν εκπαίδευση είναι 12ετης.

-Μόλις κέρδισαν τις εκλογές και ανέλαβαν την δημαρχία αφόπλισαν -και μετά κατάργησαν- την αστυνομία!  «Θα πυροβολούσαν εμάς τους ίδιους» είπε, γελώντας. Άλλωστε, «θα ήταν μια άχρηστη σπατάλη»!

-Η Μαριναλέδα, έχει το περισσότερο πράσινο ανα κάτοικο σε όλη την Ανδαλουσία.

-Όποτε χρειαστεί να γίνει κάποιο μεγάλο έργο (χτίσιμο σπιτιού, καθαρισμός μιας περιοχής κ.α.) γίνεται αυτό που ονομάζουν «Κόκκινη Κυριακή», δηλαδή γενικό προσκλητήριο σε εθελοντική εργασία!

Σε κάποια στιγμή, τον ρώτησαν αν είναι αντιφατικό να λένε ότι είναι μια αυτόνομη, αυτοοργανωμένη κοινότητα όταν υπάρχουν αξιώματα, όπως το δικό του.

Η απάντησή του ήταν ότι πάντα υπήρχαν και υπάρχουν, άνθρωποι που έχουν ένα μεγαλύτερο ηθικό ανάστημα και υπεροχή, αλλά και την ικανότητα να κινητοποιούν, να εμψυχώνουν τους άλλους, υπάρχουν άνθρωποι που είναι φτιαγμένοι για ηγέτες κι αυτό δεν είναι κατακριτέο (έφερε σαν παράδειγμα τον Ντουρούτι, τον αναρχικό ηγέτη που όλοι οι αναρχικοί αναγνώριζαν και σέβονταν)
Επειδή ζούμε σε καπιταλιστικό σύστημα που μας θέλει αμέτοχους, είναι απαραίτητοι αυτοί οι άνθρωποι που κινητοποιούν το λαό, που τον βγάζουν από την απάθεια στην οποία θέλει να τον κρατάει ο καπιταλισμός.
Το σημαντικό όμως, όπως είπε, είναι αυτοί οι άνθρωποι να μην παίρνουν μόνοι τους αποφάσεις για τίποτα που αφορά την κοινότητα, αλλά να αποφασίζει γα όλα η συνέλευση. Να αμείβονται με τα ίδια χρήματα που παίρνουν οι εργάτες και οι αγρότες, και το σπίτι τους να είναι ίδιο με τα δικά τους. Και ακόμα, να είναι πρώτοι στον αγώνα και τελευταίοι στις απολαβές, να είναι οι πρώτοι που θα μπουν φυλακή και οι πρώτοι που θα δώσουν τη ζωή τους αν χρειαστεί!

Στην ιστοσελίδα του Βοτανικού, έχουν αναρτηθεί  βίντεο από την ομιλία καθώς και οι ερωτήσεις που ακολούθησαν από το αναπάντεχα (;) πολυπληθές κοινό. Αξίζουν νομίζω, τον κόπο και το χρόνο σας, δείτε τα!
Αξίζει επίσης να επισκεφθείτε την ιστοσελίδα της Μαριναλέδας, ακόμα κι αν δεν ξέρετε ισπανικά! Θα δείτε  φωτογραφίες από εκείνες τις δύσκολες, ηρωικές μέρες των αγώνων για τη γη, καθώς και επίκαιρα θέματα από τη σημερινή ζωή της κοινότητας, το νέο Δημαρχείο, τις εκδηλώσεις που έγιναν, την ποδοσφαρική ομάδα, τα νέα γυμναστήρια, το πάρκο κ.α. Εδώ είναι το ιστολόγιο του δήμαρχου.

Η «Εποχή» και τα «ΝΕΑ», είχαν προ καιρού  άρθρα για την «περίπτωση Μαριναλέδα» και πολλά ιστολόγια έχουν κάνει αναφορές στην επίσκεψη του δήμαρχου.
Ξεχωρίζω τις αναρτήσεις των Σχολιαστών Χωρίς Σύνορα (εδώ και εδώ) και του «Omadeon», όπου δημοσιεύεται και μια συνέντευξη του δήμαρχου στην Ελευθεροτυπία.

Στο ιστολόγιο της Οικοαριστεράς, παρουσιάζεται η ομιλία του δημάρχου από την Ελένη Πορτάλιου, καθηγήτρια αρχιτεκτονικής στο ΕΜΠ και δημοτική σύμβουλο στο δήμο Αθήνας με την Ανοιχτή Πόλη.

Προσωπικά, ευχαριστώ πολύ τους ανθρώπους που υλοποίησαν την σπάνια αυτή εκδήλωση, όσους δηλαδή συμμετέχουν στο εγχείρημα του Βοτανικού κήπου Πετρούπολης (και μάλλον πρέπει να κάνω μια ανάρτηση ειδικά γι αυτό!), για τη χαρά και το κουράγιο που μας χάρισαν καθώς και τις κοπέλες που ανέλαβαν το δύσκολο έργο της διερμηνείας!

Για κλείσιμο, αντιγράφω από την ιστοσελίδα του ελεύθερου κοινωνικού χώρου Nosotros, που φιλοξένησε εκδήλωση με το δήμαρχο την επόμενη μέρα, ένα απόσπασμα κειμένου από την ιστοσελίδα της κοινότητας:

«Όταν λέμε Κοινωνική Δημοκρατία εννοούμε την πρόσβαση όλων ανεξαιρέτως των κατοίκων του χωριού μας στα αγαθά κοινής ωφέλειας, χωρίς περιορισμούς. Πάντα σκεφτόμασταν ότι η ελευθερία χωρίς ισότητα είναι άχρηστη και ότι η δημοκρατία χωρίς συγκεκριμένα κοινωνικά αγαθά κοινής ωφέλειας για τον κόσμο είναι μια λέξη χωρίς περιεχόμενο και μια εξαπάτηση, που προσπαθεί να πείσει τον κόσμο ότι είναι μέρος ενός συλλογικού εγχειρήματος, ενώ στην πραγματικότητα απαξίωνει και αποκλείει αυτούς τους ίδιους ανθρώπους.

Φάνηκε ότι σε αυτό το πεδίο δεν θα έπρεπε να υπάρχουν περιορισμοί. Τα συλλογικά αγαθά είναι κάτι που θα πρέπει ο ίδιος ο λαός να ονειρευτεί και να μετατρέψει σε πραγματικότητα μέσα από τον αγώνα, γιατί καμία από τις προσδοκίες του λαού, όσο απρόσιτη και αν φαντάζει, δεν πρέπει να είναι απορριπτέα στην σκέψη ή στην πράξη από την αριστερά, αν αυτή η αριστερά είναι πραγματικά επαναστατική.»

 

(πήγε, είδε, άκουσε, ζήλεψε και έγραψε, η Λένα.
Οι φωτογραφίες είναι από το μπλογκ του Βοτανικού

και την επίσημη ιστοσελίδα της Μαριναλέδας )


Posted in Αριστερά - κινήματα, Επικαιρότητα | Με ετικέτα: , , , , , | 1 Comment »

 
Αρέσει σε %d bloggers: